Ładunki toczne to towary transportowane na własnych kołach albo umieszczone na platformach kołowych. W transporcie morskim przewozi się je najczęściej statkami typu Ro-Ro, czyli „Roll-on/Roll-off”. Ładunek wjeżdża na pokład przez rampę, zamiast być podnoszony pionowo dźwigiem.
Czym są ładunki toczne?
Ładunek toczny, określany po angielsku jako rolling cargo, zachowuje możliwość przemieszczania się na kołach podczas załadunku, przewozu i wyładunku. Może poruszać się samodzielnie, jak samochód, albo zostać przetoczony lub wciągnięty na pokład za pomocą ciągnika portowego.
Do obsługi takich towarów służą statki Ro-Ro wyposażone w rampy wjazdowe oraz pokłady przystosowane do ustawiania pojazdów i platform. Najważniejszą cechą tego rozwiązania jest poziomy przeładunek. Towar nie musi być podnoszony z nabrzeża przy użyciu dźwigu, co upraszcza operację i skraca czas postoju statku w porcie.
Jak przebiega transport metodą Ro-Ro?
Załadunek i wyładunek ładunków tocznych odbywa się według prostej sekwencji operacji:
- Podjazd do rampy – pojazd lub ciągnik portowy doprowadza ładunek do wejścia na statek.
- Wjazd na pokład – ładunek przejeżdża po rampie i trafia na wyznaczone miejsce wewnątrz statku Ro-Ro.
- Ustawienie i zabezpieczenie – pojazd, maszyna albo platforma zostaje rozmieszczona zgodnie z planem załadunku i unieruchomiona na czas rejsu.
- Zjazd w porcie docelowym – po otwarciu rampy ładunek opuszcza statek samodzielnie lub z pomocą sprzętu portowego.
Taki przebieg ogranicza liczbę czynności przeładunkowych. W wielu przypadkach pozwala też szybciej obsłużyć statek niż przy metodach wymagających pojedynczego podnoszenia i odkładania towaru. Sposób przemieszczania zależy od rodzaju ładunku. Samochód może wjechać na pokład o własnym napędzie, natomiast naczepa lub niesamobieżna maszyna wymaga ciągnika albo platformy z kołami.
Co zalicza się do ładunków tocznych?
Do tej grupy należą przede wszystkim towary, które mają własne koła lub można je ustawić na mobilnym podwoziu:
- Samochody osobowe i ciężarowe.
- Maszyny budowlane, rolnicze i drogowe.
- Naczepy oraz przyczepy.
- Ładunki umieszczone na platformach kołowych.
Wspólną cechą tych przykładów nie jest sam rodzaj towaru, lecz sposób jego przemieszczania. Nawet ciężka maszyna może zostać potraktowana jako ładunek toczny, jeśli ma koła albo znajduje się na platformie umożliwiającej wjazd na pokład.
Dlaczego stosuje się transport ładunków tocznych?
Transport Ro-Ro sprawdza się tam, gdzie liczy się szybka obsługa pojazdów, maszyn i innych jednostek na kołach. Rampy wjazdowe ograniczają potrzebę korzystania z dźwigów, a ciągły sposób przemieszczania ułatwia organizację operacji portowych. W efekcie można skrócić czas załadunku i wyładunku, ograniczyć liczbę czynności wykonywanych przy towarze oraz sprawnie obsługiwać duże partie pojazdów i maszyn.
Ładunki toczne są więc definiowane przede wszystkim przez mechanizm „roll-on/roll-off” – wjazd lub wtoczenie na statek i zjazd w porcie przeznaczenia. To rozwiązanie łączy prostą obsługę z krótszym czasem operacji portowych.
