Jak uzyskać licencję na przewóz osób?

Aby legalnie wykonywać zarobkowy krajowy przewóz osób, przed rozpoczęciem działalności uzyskaj licencję w starostwie powiatowym albo urzędzie miasta na prawach powiatu właściwym dla siedziby lub stałego miejsca wykonywania działalności. Do wniosku dołącz dokumenty potwierdzające dobrą reputację, prawo do dysponowania pojazdami, wymagane uprawnienia kierowców oraz dowód opłaty. Osobna licencja dotyczy samochodu osobowego, a osobna pojazdu przeznaczonego do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą.

Gdzie złożyć wniosek o licencję?

Licencja na krajowy przewóz osób jest potrzebna, gdy przewóz ma charakter zarobkowy. Wniosek składa się do starosty właściwego dla siedziby firmy wpisanej do Krajowego Rejestru Sądowego albo dla stałego miejsca wykonywania działalności wskazanego w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. W praktyce sprawę prowadzi starostwo powiatowe lub urząd miasta na prawach powiatu.

Licencja może obejmować przewóz samochodem osobowym albo pojazdem konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. Ten drugi pojazd jest potocznie nazywany busem. Licencja na samochód osobowy nie uprawnia do przewozu busem, a licencja na busa nie pozwala wykonywać przewozu taksówką ani przewozu samochodem osobowym.

Jakie warunki trzeba spełnić?

Podstawowym warunkiem jest dobra reputacja. Dotyczy ona przedsiębiorcy, członków organu zarządzającego albo osób zarządzających spółką, zależnie od formy prowadzenia działalności. Organ sprawdza także osoby, które osobiście wykonują przewozy na rzecz przedsiębiorcy.

Przedsiębiorca oraz osoby zarządzające nie mogą być prawomocnie skazane za przestępstwa karne skarbowe ani umyślne przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, obrotowi gospodarczemu, wiarygodności dokumentów, środowisku lub warunkom pracy i płacy, a także inne przestępstwa związane z wykonywaniem zawodu. Nie może obowiązywać wobec nich zakaz prowadzenia działalności w zakresie transportu drogowego.

W przypadku kierowców sprawdza się także skazania za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, wolności seksualnej i obyczajności oraz przestępstwa związane z obrotem środkami odurzającymi. Kierowca nie może mieć prawomocnego zakazu wykonywania zawodu.

Przedsiębiorca musi mieć tytuł prawny do dysponowania pojazdem, na przykład własność, leasing albo inną formę wskazaną w dokumentach. Pojazd powinien spełniać wymagania techniczne określone w przepisach o ruchu drogowym. Kierowcy muszą posiadać wymagane prawo jazdy oraz aktualne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, jeżeli przepisy wymagają ich dla wykonywanych przewozów.

Najważniejsze warunki formalne obejmują:

• Dobą reputację przedsiębiorcy i osób zarządzających transportem.
• Brak prawomocnego zakazu wykonywania działalności transportowej.
• Brak zakazu wykonywania zawodu kierowcy u osób wykonujących przewozy.
• Tytuł prawny do każdego pojazdu zgłaszanego do licencji.
• Spełnienie wymagań zdrowotnych, psychologicznych i dotyczących prawa jazdy przez kierowców.

Jak przebiega uzyskanie licencji krok po kroku?

1. Przygotuj wniosek i załączniki. We wniosku określ rodzaj przewozu, okres ważności licencji, liczbę i rodzaj pojazdów oraz liczbę potrzebnych wypisów.
2. Złóż dokumenty w urzędzie. Możesz zrobić to osobiście, listownie lub elektronicznie, jeżeli konkretny urząd udostępnia taką możliwość. Przy składaniu online potrzebny może być profil zaufany, podpis kwalifikowany albo e-Doręczenia.
3. Uzupełnij ewentualne braki. Urząd sprawdzi kompletność wniosku. Jeżeli dokumenty będą niepełne lub zawierać będą błędy, otrzymasz wezwanie do ich poprawienia. Na uzupełnienie braków masz co najmniej 7 dni od doręczenia wezwania.
4. Odbierz licencję i wypisy. Po pozytywnej weryfikacji urząd wyda licencję na czas oznaczony od 2 do 50 lat oraz wypisy w liczbie nie większej niż liczba zgłoszonych pojazdów.

Sprawa powinna zostać rozpatrzona w ciągu miesiąca od złożenia kompletnego wniosku. W sprawach szczególnie skomplikowanych termin może wynieść do dwóch miesięcy. Odmowną decyzję można zaskarżyć do samorządowego kolegium odwoławczego za pośrednictwem organu, który ją wydał, w terminie 14 dni od jej doręczenia.

Jakie dokumenty i opłaty przygotować?

Do wniosku dołącz dokumenty odpowiednie dla wybranego rodzaju przewozu. Zaświadczenia o niekaralności osób wykonujących przewozy powinny być wystawione nie wcześniej niż miesiąc przed złożeniem wniosku.

Typowy zestaw załączników obejmuje:

• Oświadczenie o spełnianiu wymogu dobrej reputacji.
• Zaświadczenia o niekaralności przedsiębiorcy osobiście wykonującego przewozy oraz kierowców wykonujących przewozy na jego rzecz.
• Kopię prawa jazdy oraz wymagane orzeczenia lekarskie i psychologiczne kierowców.
• Wykaz pojazdów zawierający markę, typ, rodzaj lub przeznaczenie, numer rejestracyjny, numer VIN i rodzaj tytułu prawnego.
• Dowód wniesienia opłaty za licencję i wypisy.
• Pełnomocnictwo oraz potwierdzenie opłaty skarbowej, jeżeli sprawę załatwia pełnomocnik.

Podstawowa opłata zależy od okresu ważności licencji. Stawki wynoszą:

Do opłaty za licencję dolicza się 10% jej wartości za każdy zgłoszony pojazd. Za każdy wypis pobiera się 1% opłaty podstawowej. Numer rachunku bankowego należy sprawdzić na stronie konkretnego starostwa albo urzędu miasta, ponieważ zależy on od organu prowadzącego sprawę. Pełnomocnictwo co do zasady podlega opłacie skarbowej w wysokości 17 zł, z wyjątkami dotyczącymi między innymi najbliższej rodziny.

O czym pamiętać po uzyskaniu licencji?

Wypis z licencji musi znajdować się w każdym pojeździe podczas wykonywania przewozu. Licencja jest przypisana do przedsiębiorcy, niezbywalna i nie można jej odstąpić ani przenieść na inną osobę lub firmę. Sam dokument licencji przechowuje przedsiębiorca, a kierowca powinien mieć przy sobie właściwy wypis dotyczący danego pojazdu.

Brak wypisu w pojeździe może skutkować karą pieniężną, nawet jeżeli przedsiębiorca posiada ważną licencję.

Każdą zmianę danych podanych we wniosku lub załącznikach zgłoś organowi, który wydał licencję, w terminie 28 dni od dnia powstania zmiany. Jeżeli zmiana dotyczy treści samej licencji, złóż także wniosek o jej zmianę. Zwiększenie liczby pojazdów wymaga uzyskania dodatkowych wypisów i spełnienia wymagań dotyczących zgłaszanej floty.

Licencja wygasa między innymi po upływie okresu, na który została wydana, po zrzeczeniu się jej, śmierci przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną, likwidacji przedsiębiorstwa albo ogłoszeniu upadłości obejmującej likwidację majątku. W przypadku busa urząd może również cofnąć licencję, jeżeli przedsiębiorca nie rozpocznie działalności w ciągu 6 miesięcy od jej wydania.

Podstawę procedury stanowi przede wszystkim Ustawa o transporcie drogowym z 6 września 2001 r. Przed złożeniem dokumentów sprawdź aktualny formularz, sposób płatności i wymagania techniczne na stronie właściwego urzędu.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej konsultacji prawnej ani informacji udzielonej przez właściwy organ administracji.